1. Về Bản chất con người (Nổi tiếng nhất)
"Nhân chi sơ, tính bản thiện."
(Con người sinh ra bản tính vốn lương thiện.)
Ý nghĩa: Đây là gốc rễ của giáo dục phương Đông. Ông tin rằng ai cũng có lòng trắc ẩn (biết thương xót), lòng tu ố (biết thẹn thùng), lòng cung kính và lòng thị phi (biết đúng sai). Học hành là để tìm lại và giữ gìn cái "tâm" tốt lành đó.
2. Về Trách nhiệm với cuộc đời (Rất truyền cảm hứng)
"Trời định giáng sứ mệnh lớn cho người nào, trước hết nhất định phải làm cho tâm chí họ khổ cực, làm cho gân cốt họ mệt mỏi, làm cho thân xác họ đói khát, làm cho họ chịu cảnh nghèo khổ, làm việc gì cũng không thuận lợi..."
Ý nghĩa: Những khó khăn, thất bại bạn đang gặp phải không phải là xui xẻo, mà là bài kiểm tra của "Trời" để rèn luyện bản lĩnh, giúp bạn đủ tầm gánh vác việc lớn sau này.
3. Về Bản lĩnh người quân tử (Khí tiết)
"Phú quý bất năng dâm, bần tiện bất năng di, uy vũ bất năng khuất."
(Giàu sang không thể làm hư hỏng, nghèo hèn không thể làm thay đổi lòng dạ, uy quyền bạo lực không thể làm khuất phục.)
Ý nghĩa: Đây là tiêu chuẩn vàng về tư cách đạo đức. Một người đàn ông thực thụ phải giữ vững nguyên tắc sống của mình dù ở bất kỳ hoàn cảnh nào (giàu, nghèo hay bị đe dọa).
4. Về Tư tưởng trị quốc (Rất tiến bộ)
"Dân vi quý, xã tắc thứ chi, quân vi khinh."
(Dân là quý nhất, giang sơn xã tắc đứng thứ hai, vua là nhẹ nhất.)
Ý nghĩa: Trong thời phong kiến mà dám nói "vua là nhẹ nhất" thì cực kỳ dũng cảm. Ông đề cao vai trò của nhân dân, coi lòng dân là thước đo của một triều đại thịnh trị.
5. Về Sự lựa chọn và Hy sinh
"Sinh, diệc ngã sở dục dã; nghĩa, diệc ngã sở dục dã. Nhị giả bất khả đắc kiêm, xả sinh nhi thủ nghĩa giả dã."
(Sống, ta cũng muốn; nghĩa, ta cũng muốn. Nếu không thể có cả hai, ta thà bỏ mạng sống để giữ lấy nghĩa.)
Ý nghĩa: Nhấn mạnh rằng có những giá trị cao quý hơn cả mạng sống. Đó là lòng tự trọng, đạo đức và công lý.
Lời bình của mình:
Nếu Khổng Tử dạy chúng ta cách hòa nhập vào xã hội, thì Mạnh Tử dạy chúng ta cách giữ mình và vươn lên giữa xã hội đầy cám dỗ. Những câu nói của ông luôn mang lại nguồn năng lượng rất mạnh mẽ.
Bạn có thấy câu về "Trời giáng sứ mệnh lớn" giống như một lời an ủi và động viên cho những lúc chúng ta gặp khó khăn không? Bạn có muốn tôi chia sẻ thêm về "Lòng trắc ẩn" — thứ mà Mạnh Tử coi là báu vật lớn nhất của con người không?
Theo Mạnh Tử, lòng trắc ẩn không phải là thứ gì đó cao siêu, mà là bản năng nguyên thủy nhất của con người. Ông coi đây là "đầu mối" đầu tiên của chữ Nhân.
Để chứng minh điều này, Mạnh Tử có một ví dụ kinh điển (giả dụ):
Nếu bạn bỗng nhiên thấy một đứa trẻ sắp rơi xuống giếng, phản ứng đầu tiên của bạn là gì? Chắc chắn là sự hốt hoảng, lo sợ và muốn cứu đứa bé ngay lập tức.
Mạnh Tử phân tích rằng lúc đó bạn muốn cứu đứa bé không phải vì:
Muốn làm quen hay lấy lòng cha mẹ đứa bé.
Muốn được dân làng khen ngợi là người tốt.
Sợ tiếng khóc của đứa bé làm mình khó chịu.
Mà đơn giản, đó là sự rung động tự nhiên của trái tim trước nỗi đau của đồng loại. Đó chính là Lòng trắc ẩn.
3 bài học sâu sắc của Mạnh Tử về lòng trắc ẩn:
Là ranh giới giữa người và thú: Mạnh Tử cho rằng người khác con thú ở chỗ biết đau lòng trước nỗi khổ của kẻ khác. Nếu một người thấy cảnh khổ mà dửng dưng, ông gọi đó là "không phải đạo làm người".
Là hạt giống cần nuôi dưỡng: Ai sinh ra cũng có "hạt giống" này, nhưng cuộc sống khắc nghiệt, sự ích kỷ và lòng tham có thể làm nó héo úa. Học hành và tu thân chính là việc "tưới nước" để hạt giống này lớn lên thành lòng nhân ái bao la.
Lòng trắc ẩn là sức mạnh của nhà lãnh đạo: Ông khuyên các vị vua: "Nếu bệ hạ có lòng trắc ẩn với một con bò sắp bị đem đi tế lễ, thì tại sao không đem lòng đó mà thương xót nhân dân đang lầm than?". Một người lãnh đạo có lòng trắc ẩn sẽ thực hiện được "Nhân chính" (cai trị bằng tình thương), và đó là quyền lực bền vững nhất.
Nhận xét
Đăng nhận xét